Accepteer cookies om deze inhoud in te laden.

Virtual CIAM Museum

Het Jaap Bakema Study Centre (JBSC) is het onderzoeksinitiatief van de TU Delft en Het Nieuwe Instituut. Het JBSC ontwikkelt een onderzoeksprogramma op basis van de Rijkscollectie. Dit programma beweegt zicht op het snijvlak van fundamentele historisch-theoretisch onderzoek en urgente maatschappelijke vragen rond de architectuur en stedenbouw. In het kader van Architectuur Dichterbij wil JBSC een meerjarig onderzoeksproject opzetten, met als titel Virtual CIAM Museum. Het Virtual CIAM Museum is een digitaal platform gebaseerd op een selectie van verschillende sleutelarchieven binnen de Rijkscollectie in combinatie met gedigitaliseerde collecties van internationale collega-instellingen. Met name dit laatste aspect is een onderscheidende vernieuwing: potentieel kan zo een netwerk van (internationale) archiefinstellingen ontstaan die binnen Virtual CIAM Museum hun collecties publiek maken en nieuwe narratieven ontwikkelen, gericht op verschillende publieksgroepen. Virtual CIAM Museum brengt gedigitaliseerde archieven, repositories en publieke datasets samen als curatorieel project dat op basis van het welhaast oneindige hoeveelheid bronnenmateriaal nieuwe verhalen vertelt in nieuwe formats. Cross-traffic met de nieuwe praktijken van game-design, film en social media ligt voor de hand, gekoppeld a an historisch-theoretische museologische modellen als het Mnemosyne atlasproject van Aby Warburg, of het Musée Imaginaire van André Malraux.

Speculatieve projecten

Het onderzoeksproject Open Media Art is gedacht als een samenwerking met Beeld en Geluid en nodigt makers uit een nieuw, autonoom mediawerk te realiseren met archiefmateriaal dat open is voor hergebruik. Deze werken dienen als case studies om met het werkveld in gesprek te gaan en kennis te delen. In een periode van zes maanden zullen talentvolle makers gebruik maken van open, herbruikbare collecties van beide instituten om te onderzoeken, experimenteren en nieuw werk te creëren.

Op het gebied van regionalisering hebben in de afgelopen tijd verschillende gesprekken plaatsgevonden over de mogelijkheid en wenselijkheid van het centraal beheren en regionaal ontsluiten v an archieven. Technologische innovaties als virtual reality en augmented reality kunnen hier mogelijk een rol in gaan spelen, maar evengoed het idee kunnen voeden van wat de aanwezigheid van een fysiek archief betekent voor een plek of regio. Meer specifiek is er de mogelijkheid om ons archief t.o.v. Rotterdam te ontsluiten of meer zichtbaar te maken, mede in relatie tot het meerjarige programma Rotterdam for Real. Hierin maken we ook een verbinding met het mapping-initiatief van Concrete Blossom in samenwerking met architect Arna Mackic over de ervaring en de informele structuren in de stad, van met name Rotterdammers van kleur. Een dergelijk onderzoek zou ook nieuw licht kunnen laten schijnen op de stedenbouwkundige plannen die voor deze stad gemaakt zijn en bij kunnen dragen aan het dekoloniseren van het archief.

Digitale cultuur en archiefpraktijk

Vanuit de afdeling Research & Development is het voorstel gekomen om in het kader van Architectuur Dichterbij een internationaal onderzoeksprogramma op te zetten naar de betekenis van de opkomst van digitale cultuur voor de archiefpraktijk. Dit onderzoeksprogramma vertrekt vanuit de constatering dat de tradities en de praktijk van archieven in architectuur- en ontwerpcultuur grotendeels zijn ontstaan in de periode dat de te archiveren objecten materieel van aard waren. Met name het laatste decennium wordt ook aandacht besteed aan de omgang met digitaal geboren erfgoed, dat wil zeggen aan de effecten van digitalisering op ontwerpcultuur. In dit opzicht wordt relevante praktijk ontwikkeld, al is hier ook nog veel behoefte aan kennis en kennisdeling. De effecten van genetwerkte processen op ontwerpcultuur en de mogelijkheden van genetwerkte erfgoedpraktijk vormen een minder ver ontgonnen gebied en vragen om cross-disciplinair onderzoek en de ontwikkeling van best practices. We onderzoeken de mogelijkheid om samen met relevante nationale en internationale partijen in ontwerpculturen zo’n onderzoeksprogramma op te starten en aan de hand daarvan een internationaal kennisnetwerk voor decentraal archiveren op te zetten.